40 jaar Blijf van m’n Lijf: van geheim naar veilig

40 jaar Blijf van m’n Lijf: van geheim naar veilig

In aanwezigheid van Hare Majesteit Koningin Máxima vond dinsdag 14 oktober 2014 het symposium 40 jaar Blijf van m’n Lijf plaats in Amsterdam. Het symposium belichtte de rijke geschiedenis van de vrouwenopvang in Nederland en liet de nieuwste (digitale) ontwikkelingen zien.

Dagvoorzitter Ernestine Comvalius, directeur Bijlmerpark Theater, leidt het symposium op een enthousiaste en hartverwarmende manier. Aan bod komen persoonlijke verhalen en de inbreng van professionals. Er is ruimte voor vragen en er wordt geluisterd, gelachen en geapplaudisseerd.

Stilstaan bij de feiten

Onder het motto ‘Ontwikkelen en verbinden’ schetst Aleid van den Brink, directeur-bestuurder van Blijf Groep, een overzicht van Veertig jaar Blijf van m’n Lijf.

“Onze organisatie wijdt zich aan het stoppen van geweld in gezinnen, het doorbreken van onbewuste patronen, het bieden van een uitweg, van alternatieven, van mogelijkheden tot herstel. En niet alleen ten bate van de individuele slachtoffers.”

Want de maatschappelijke gevolgen van huiselijk geweld zijn groot, en de economische kosten ook. In veertig jaar tijd ontwikkelde Blijf Groep zich van een actiegroep die een vluchthuis voor vrouwen op poten zette, tot een professionele organisatie die hulp op maat biedt. Van den Brink: “In de laatste vijftien jaar maakten wij de omslag van ‘geheim’ naar ‘veilig’. Van ‘het bieden van opvang’ naar ‘hulp bij het stoppen van geweld’.

Tot slot uit Van den Brink haar zorg over de consequenties van de decentralisatie van de zorg. In hoeverre kan de landelijke infrastructuur overeind blijven binnen een decentraal stelsel? En hoe toegankelijk blijft de hulp, als directe toegang tot hulp gaat verdwijnen?

Van privéprobleem tot mensenrecht

Renée Römkens gaat uitgebreid in op de ontwikkelingen in regelgeving en aanpak van intiem partnergeweld. Van de tijd van ‘schandelijk geheim en pijnlijk zwijgen’ in de beginperiode, tot de internationale erkenning dat geweld tegen vrouwen een fundamentele schending van mensenrechten is. Aan bod komen:

  • de eerste wetenschappelijke studies
  • de beleidsnotities
  • juridisering van geweld
  • internationale regelgeving als het VN Vrouwenverdrag en de Europese Istanbul Conventie

In de Istanbul Conventie wordt geweld tegen vrouwen erkend als schending van mensenrechten én als vorm van discriminatie van vrouwen.’

“De vrouwenbeweging geldt als een van de meest succesvolle veranderingsbewegingen uit de twintigste eeuw. De ontwikkelingen op het terrein van geweld tegen vrouwen illustreren dat succes.”

Tegelijkertijd, geeft Römkens aan,

“is er nog een wereld te winnen. Juist in tijden van bezuiniging en bestuurlijke transformatie, is het de kunst om historische vernieuwingen veilig te stellen voor de toekomst.”

I Can, herstellen doe je samen!

Hare Majesteit Koningin Máxima lanceert tijdens het symposium de nieuwe app Ican, ontwikkeld voor vrouwen die te maken hebben met partnergeweld. Ican ondersteunt de eigen kracht van vrouwen om weer grip op hun leven te krijgen. De app brengt begeleiding en hulpverlening dichtbij, ook wanneer vrouwen de stap naar hulp nog te groot vinden. Ican biedt informatie en advies, een dagboekfunctie en mogelijkheden om te chatten met andere gebruikers.
Petra van der Pool, initiator van de app, geeft aan hoe vrouwen via de app zelfvertrouwen en veerkracht kunnen opbouwen. Van der Pool: “Geweld heeft veel effect op je gevoel van eigenwaarde en het vertrouwen bij het aangaan van nieuwe relaties. Je moet uit je isolement komen en dat kan ook digitaal. De app is gratis, snel en praktisch.”

Ervaringen vastleggen en delen

Tijdens het symposium vertoont Atria de filmpjes Blijf van m’n Lijf, van geheim naar veilig. 40 jaar vrouwenopvang 1974 – 2014. De twee filmpjes van elk circa zeven minuten geven een beeld van de ontwikkelingen in veertig jaar vrouwenopvang. Ze zijn gebaseerd op de oral history interviews met vijf vrouwen die een belangrijke rol hebben gespeeld in de verschillende fasen in die veertig jaar. Van de oprichting van het eerste Blijf-huis in 1974 tot en met de opening van het Oranje Huis in 2011, de ontwikkeling van ‘geheim’ naar ‘veilig’.

Ernestine Comvalius vraagt in gesprek met Evelien Rijsbosch, coördinator Oral History Atria, en Maarten van der Linde, voorzitter Vereniging Canon Sociaal Werk, naar het belang van het vastleggen van de geschiedenis en waarom in deze vorm. Rijsbosch: “Het is zo belangrijk om je geschiedenis te kennen, om te weten waar je vandaan komt, voordat je door kan hebben waar je naartoe wil.”

Maarten van der Linde vertelt over de Canon Vrouwenopvang Nederland. Deze schetst in 25 vensters 175 jaar geschiedenis van de opvang van vrouwen: voor het eerst opvang van ‘gevallen vrouwen’ in 1847, het Stationswerk begin 20e eeuw, de oprichting van Blijf in 1974 en het overheidsbeleid inzake huiselijk geweld in de jaren negentig. Van der Linde: “We maken geschiedenis toegankelijk. Vooral voor studenten is dit heel mooi en handig.”

Cybercrime

Via Skype vertelt Cindy Southworth, vice-voorzitter National Network to End Domestic Violence en oprichter Safety Net project over nieuwe technologie, en hoe huiselijk geweld bestreden kan worden in het digitale tijdperk. “Het is belangrijk om je cliënt te vragen welke vormen van technologie, zoals internet en social media, zij gebruikt en welke technologie haar ex-partner gebruikt. In deze tijd wil je ook dat mensen online veilig zijn en dat hun privacy wordt gerespecteerd.”

Het symposium werd georganiseerd door Stichting Blijf Groep. In samenwerking met brancheorganisatie Federatie Opvang en Atria, kennisinstituut voor emancipatie en vrouwengeschiedenis.

Delen:

Gerelateerde artikelen